Fluitje of geen fluitje?
Op de trainerscursus werd er hevig over gediscussieerd. Wat is nu het beste, als trainer met of zonder fluitje werken?
Volgende de lesgever, Filip Reul, was je beter mét. Gastlector Bart Cauberg (U17 Krc Genk) vond het fluitje dan weer „not done” omdat speler je stem moeten herkennen en richtlijnen duidelijk horen.
Ik persoonlijk heb m’n fluitje al 4 jaar in m’n voetbaltas zitten en het is er nooit uit gekomen. Waarom? Om de eenvoudige reden dat ik nooit het gevoel heb gehad van: „Als ik me nu verbaal meer aanwezig kon maken, had ik er meer uitgehaald”. Daarenboven komt het hard, uit de hoogte en ongenuanceerd over. Die ongenuanceerde toon komt niet overeen met de manier waarop ik wil werken, niet met U10 en ook niet met 1e elftallen.
Wat denken jullie ervan? Wie gebruikt het fluitje, wie niet, en waarom?
Leer falen
Bij het doornemen van mijn rss-feeds kwam ik op een mooie blogpost uit van Ondernemer in Gent, waarin uitgelegd wordt waarom je je kinderen moet laten gamen.
In deze blogpost wordt beschreven dat mensen die opgegroeid zijn met spelen van computer-spelletjes het gewoon zijn van te zoeken naar oplossingen en minder bang hebben van een mislukking. Hier wordt dit doorgetrokken naar het bedrijfsleven, waarin je vaak maar 1 kans hebt om te slagen, iets wat je in een video-game niet hebt. Jongeren moeten zelf ontdekken en leren uit hun fouten.
In het voetbal is dat hetzelfde. Jongeren moet je laten ontdekken, moet je vrijheid geven op het veld, moet je laten experimenteren. Belangrijk als coach is dat je hen én de omgeving rond je team duidelijk maakt dat je meer dan 1 kans krijgt. Mislukt een poging, dan is dat geen ramp, volgende keer beter.
Net zoals in een computergame is er in het voetbal geen handleiding die je naar de juiste oplossing brengt. Geen enkele coach zal je kunnen garanderen dat je de wedstrijd zal winnen als je naar hem luistert. Als coach moet je dan ook er voor zorgen dat je niet de fout maakt van toch een handleiding te willen schrijven voor je spelers.
Op trainingen moet je proberen situaties te creëren die je tijdens wedstrijden ook meemaakt. Belangrijk is dat je je spelers enkele mogelijke opties biedt en hen dan zelf de keuze laat maken om te bepalen wat er op welk ogenblik het best uit komt. Dit proces heeft tijd nodig. Geduldig zijn is de boodschap.
Wat jongeren ook meepikken uit de huidige generatie van games is het online spelen, het spelen in team. Op die manier voeren ze online opdrachten uit en moeten ze zich houden aan de gemaakte afspraken. Daarenboven helpt het hen om te aanvaarden van elkaar dat je fouten maakt en je elkaar nodig hebt om je doel te bereiken.
Vaak is het in het voetbal een probleem om te leren falen. De enige manier om sterker te worden is te leren falen, maar falen wordt niet geapprecieerd in het voetbal. Die tendens moeten we doorbreken. Die taak ligt zowel bij trainers, opleiders als clubbesturen en vooral ouders. Ook zij moeten leren dat je niemand helpt door er op te wijzen wat niet goed was.
Onderdelen van een training
Tijdens het opstellen van trainingen maken we onderscheid in 2 verschillende vormen. Enerzijds hebben we de wedstrijdvorm, langs de andere kant de tussenvorm.
Wedstrijdvorm
Wat is de wedstrijdvorm?
Een wedstrijdvorm heeft een strakkere omlijning dan de tussenvorm. Zo is het verplicht om in een wedstrijdvorm te spelen met de regels die gelden voor de leeftijdscategorie van de groep die je traint. Ook mag je in deze vorm geen beperkingen opleggen. De spelers moeten vrij kunnen zijn in hun bewegingen en manier van passing of dribbelen. Wens je spelers enkel te laten spelen in 2 tijden of enkel met hun linkervoet, dan wordt de wedstrijdvorm beschouwd als een tussenvorm, die je anders in je training dient in te passen.
Hoe coach je je wedstrijdvorm
Coachen doe je doorgaans kort en krachtig. Verspil geen tijd aan lange uiteenzettingen, de spelers hebben daar op het terrein geen boodschap aan. Tijdens de wedstrijdvorm dien je dan ook enkel te coachen op wat je voor de oefening gevraagd hebt.
Je wens een wedstrijdvorm te spelen met als doel de korte passing inoefenen. Coach dan enkel op die korte pass. Blijf de nadruk leggen op die korte pass. Breng je spelers niet in verwarring door ze positionele richtlijnen te geven of hen op hun duelkracht te wijzen.
Spelers moeten duidelijk begrijpen wat het doel van de oefening is en zich enkel daar op fixeren. Als je op te veel zaken gaat coachen, worden de wedstrijdvormen te onduidelijk, te algemeen en dus niet efficiënt meer.
De tussenvorm
Wat is een tussenvorm
De tussenvorm bevat eigenlijk alle soorten oefeningen waar je je spelers een beperking oplegt. Opwarmingen, passvormen, een wedstrijdvorm met beperkingen, ... Dit behoort allemaal toe aan de tussenvorm.
Hoe coach je de tussenvorm

Coaching
In feite ligt dit qua coaching kort bij de coaching van een wedstrijdvorm. Coaching bij de tussenvorm lijkt misschien gemakkelijker, omdat je hier meer overzicht hebt in wat je verwacht van de oefening. Echter, in deze vormen is het net heel belangrijk om te blijven coachen naar de dingen die je verwacht. Zorg dat je groep de details van je oefeningen juist uitvoeren. Het verschil tussen winst en verlies op latere leeftijd ligt vaak in de uitvoering van deze details!
Zie je dat een oefening niet loopt, aarzel dan zeker niet op de oefening opnieuw stil te leggen. Je stopt de oefening en legt opnieuw duidelijk, maar kort, uit wat je wil zien en hoe de spelers de oefening moeten uitvoeren.
Indien je basisoefeningen (korte pass, controle over de bal) doet, is het ook belangrijk bij jeugdige voetballers om rust te prediken. Zorg dat je kinderen zich in alle rust kunnen concentreren op die basis, zonder 'de snelste loper' of 'de hardste trap'.
Indeling van je training
Volgens het opleidingsplan van de kbvb, dat onbegrijpelijk nergens online te vinden lijkt, wordt omschreven dat je best je training opbouwt met 2 tussenvormen (de opwarming en een andere tussenvorm) en 2 wedstrijdvormen.
Uiteraard doe je vanaf de leeftijd van 14 wel best voor de eerste tussenvorm een lichte inloopvorm. Achteraf kan je dan een cooling down oefening doen zodat de spieren weer rustig kunnen afkoelen.


